Psallat scholarum concio
Translation that used the tune from this hymn is Toll! Toll! Because There Ends To-night, John Mason Neale and Thomas Helmore, eds., Carols for Christmas-tide (London: Novello, 1853), from Piae Cantiones, 1582. These words, however, are an original composition by Rev. Neale.
Source: Guido Maria Dreves and Clemens Blume, eds., Analecta Hymnica Medii Aevi, Vol. 45b. Cantiones et Motetten des Mittelalters. (Leipzig: O. R. Reisland, 1904), Vol. 45, p. 134, #165 . In Nativitate Domini.
1. Psallat scholarum contio
In hoc convivio,
Sed Mariae filio
Non sit oblivio,
Nam is dat solacia
Sua bona gratia
Studentibus in trivio.
2. Extinxit ignem sceleris
Hic dator gratiae,
Exstans fructus foederis
ln orbis acie.
Per quem regnant reguli
Super orbem saeculi
Cuncti in terrae facie.
3. Totius orci saeviit
Saevi potentia,
Dum puella genuit
Dei clementia,
Mundus quidem aruit,
Sed iam virens claruit
Et eius simul entia.
4. Respexit nos diluculo.
Qui ardet fulmine,
Caritatis oculo,
A caeli culmine
Venit huc, ut solveret,
Quos aestus involveret,
Christus suo fulcimine.
5. Venite ergo lilii
Hunc florem legere,
Ut nos partus filii
Possit protegere;
Hunc omnis laicitas
Oret et clericitas,
Ut det nos secum regere.
6. Seraphin laudes concinunt
Caeli palatio,
Christo Iesu iubilent.
Quos regit ratio,
Hunc omnis deifice
Collaudet mirifice
Triplatae vitae statio.
Note: Dreves cites: “Piae Cantiones Ecclesiasticae 1582 fol. B 5 a. (Klemming II, 4.5 als “Hymnus".) — 1, 3 filii. — 5, 1 Conemur ergo gegen das Akrostichon. — 5, 5 omnis felicitas. — 6, 1 Certatim laudes gegen das Akrostichon; concinent — 6, 3 Augenscheinlich geänderter Vers. — Akrostichon: Petrus.”
Sheet Music: Piae Cantiones: A Collection of Church & School Song, chiefly Ancient Swedish, originally published in A.D. 1582 by Theodoric Petri of Hyland.
Sources of Latin hymns found in Piae Cantiones:
Guido Maria Dreves and Clemens Blume, eds., Analecta Hymnica Medii Aevi, Vol. 1. Cantiones Bohemicae. (Leipzig: O. R. Reisland, 1886).
Guido Maria Dreves and Clemens Blume, eds., Analecta Hymnica Medii Aevi, Vol. 45b. Cantiones et Motetten des Mittelalters. (Leipzig: O. R. Reisland, 1904).
G. E. Klemming, ed., Piae Cantiones. S. Trinitas. Iesus Christus. S. Spiritus. S Maria. (1886). Primary source for many scholars, including Dreves, Woodward and others.
George Ratcliffe Woodward, Piae Cantiones: A Collection of Church & School Song, chiefly Ancient Swedish, originally published in A.D. 1582 by Theodoric Petri of Hyland. (London: Chiswick Press for the Plainsong & Medieval Music Society, 1910).
Sheet music for some hymns can be found in George Ratcliffe Woodward, The Cowley Carol Book, First & Second Series. Table Of Contents. (London: A. R. Mowbray & Co., Ltd., ca. 1902, 1912).
Translations of some carols can be found in John Mason Neale and Thomas Helmore, eds., Carols for Christmas-tide (London: Novello, 1853). By the same authors was Carols for Easter-tide (1854).
Translations and sheet music for some hymns can be found in Charles L. Hutchins, ed., Carols Old and Carols New (Boston: Parish Choir, 1916).
Scans of individual pages from Pić Cantiones (in the Adobe PDF format) can be downloaded from Facsimiles Piae Cantiones (http://www.spielleut.de/facs_piae_cantiones.htm; accessed June 15, 2009).